15:27 18 Ağustos 2017
Ankara+ 31°C
İstanbul+ 29°C
Canlı Yayın
    Avrupa Konseyi

    'KHK'larla sınır aşıldı' diyen Avrupa Konseyi: OHAL'e son verin

    © AFP 2017/ DAMIEN MEYER
    Avrupa
    URL'yi kısaltın
    0 107825

    Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiseri Nils Muiznieks, Türkiye'deki OHAL'e ilişkin yayınladığı memorandumda, OHAL'e son verilip hızla olağan sürece dönülmesini istedi. Muiznieks, "Temmuzdan bu yana yayınlanan KHK'larla sınırın aşıldığını, hukukun üstünlüğü ve insan hakları temel ilkelerinden uzaklaşıldığını" belirtti.

    Cumhuriyet'ten Duygu Güvenç'in haberine göre, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın milat olarak kabul ettiği 17-25 Aralık'ın aksine Komiser, memorandumunda miladın 15 Temmuz olduğunu savundu. Hükümetin tezinin aksine Fransa'daki OHAL kararının hükümete kararnameler ile idare hakkı tanımadığı ve Türkiye'dekinden çok farklı olduğunu savunan Muiznieks, AYM önünde 20 bin başvuru olduğunu anımsattı.

    AB'nin önümüzdeki ay yayınlayacağı İlerleme Raporu'na da temel teşkil edecek memorandumun satır başları:

    ‘KEYFİ GÜÇ YARATTI'

    Türk yetkililerin OHAL'in sadece devlet kurumlarını hedef alanları etkileyeceğini, temel insan haklarını sınırlamayacağına dair sözlerini anımsatan Muiznieks, memorandumda şu ifadelere yer verdi: "Bu KHK'ların kapsamı ve uygulaması kamu sektörüyle sınırlı kalmadı. Yayınlanan kararnameler onların (kamu görevlileri) yanı sıra, sivil toplumu, belediyeleri, özel okulları, üniversiteleri, tıbbi kurumları, yasal profesyonelleri, medyayı, iş ve finans çevreleri ve şüphelilerin ailelerini de süpüren bir etki yaptı. Ayrıca, bu KHK'larla oluşturulan yöntemler idari ve ceza kanunu ile olağan dönemdekilerden önemli bir sapma gösteriyor."

    ‘SINIRSIZ TAKDİR YETKİSİ VAR'

    OHAL sürecindeki uygulamalar için "Komisyoner, temmuzdan bu yana yayınlanan bir dizi KHK'larla sınırın aşıldığı, adeta idari ve yürütmeden sorumlu yetkililer için sınırsız takdir yetkisi veren güçler yarattığını, demokratik toplumlarda olağan olarak uygulanan hukukun üstünlüğü ve insan hakları temel ilkelerinden uzaklaşıldığını gözlemler. AİHS'nin garanti altına aldığı insan haklarına yönelik müdahalelerin büyük kısmı da doğrudan bu takdir yetkisinin kullanılmasındandır" denildi. Komisyoner, yönetimlerin takdir yetkisinin gelişi güzel kullanılmasının, hukukun üstünlüğünü yıpratacağını belirterek "hukukun üstünlüğü olmadan insan haklarının korunması imkânsız" denildi.

    ‘ARTIK NORMALE DÖNÜN'

    Çok sayıda tutuklama, gözaltı, işten uzaklaştırma gibi tedbirlerin acil durum yetkileri ve prosedürleriyle yapıldığı anımsatılan memorandumda, "Türk demokrasisine açık ve mevcut tehdidin, ki darbe girişimi sırasında inkar edilemeyecek şekilde protesto edilmişti, iki buçuk ay geçtikten sonra, ufacık bir miktar bile azaltılmaması Komisyoner için anlaşılmaz. Komisyoner, öncelikli olarak OHAL mantığının bir kenara bırakılması ve adli ve idari prosedürlerin ve OHAL'i gerekli kılan hedeflerin uygulanmasında normal mevzuata (yasama) dönülmesi zamanı geldiğine inanmaktadır" denildi.

    ‘KHK'LARI İPTAL ETMEYE BAŞLA'

    OHAL'in 90 gün daha uzatılacak olmasından duyduğu üzüntüyü de vurgulayan ve kısaltılmasını umduğunu belirten Muiznieks, "Her halükarda Türk yetkililer, uygulamasında büyük oranda keyfilik yaratan ve olağan garantilerden uzaklaşan OHAL kararnamelerinden başlayarak bunları hemen iptal etmeye başlamalı" dedi. Komisyoner, Türkiye'nin bu mücadeleyi insan hakları, hukukun temel ilkelerine ve ‘masumiyet karinesi, suçun ve cezanın şahsiliği, kanunsuz ceza olmaması, ceza hukukunun (yasaların) geriye yürümemesi, yasal kesinlik, savunma hakkı ve kuvvetlerin eşitliği' prensiplerine uyarak vermesinin çıkarına olacağına işaret etti.

    ‘ACİL OLARAK OHAL ÖNCESİNE DÖNÜN'

    İşkence iddialarına Muiznieks'in baştan kredi vermediği anımsatılan memorandumda 30 günlük gözaltı süresinin, tıbbi rapor alımında yapılan değişikliklerin, avukatlarla görüşme hakkının şiddetle kısıtlanmasının ve avukat ile müvekkil arasındaki ilişkinin gizliliği ilkesine getirilen kısıtlamaların bu iddiaları artırdığı anımsatıldı ve "Komisyoner Türk yetkilileri acil olarak OHAL'den önceki duruma dönmeye çağırır" denildi.

    ‘HSYK'DEN İHRAÇLAR BASMAKALIP'

    "Komisyoner'in düşüncesi, HSYK'nin aldığı bu kararlar (meslekten ihraçlar) bu standartları karşılamamaktadır." Muiznieks, 2845 ve 543'lük listeler halinde yapılan ihraçların basmakalıp ve kişisel nedenler belirtmekten uzak olduğunu vurguladı. Komiserin, hayat boyu kamu sektöründen yasaklanma, pasaportların askıya alınması, veyahut da var olan anlaşmaların askıya alınması gibi uygulamalardan duyduğu rahatsızlık vurgulanırken, bu kişilerin ve şirketlerin isimlerinin KHK'larla yayınlanmasından da derin endişe duyulduğu belirtildi.

    ‘GERİ DÖNÜŞÜ YOK'

    "Basit bir idari veya yürütme kararıyla gazetelerin, televizyonların, derneklerin, özel şirketlerin kapatılmasına ve mal varlıklarının hazineye devrine acilen son verilmesi gerektiğini düşünür" denilen memorandumda, bunların geri dönüşü mümkün olmayan hasarlar bırakabileceğine de işaret edildi.

    ‘CPT RAPORUNU YAYIMLA'

    İşkencenin Önlenmesi Komitesi'nin (CPT) raporu kabul edilir edilmez Türkiye'ye bunu yayınlaması ve CPT'nin tüm tavsiyelerine acilen uyulması istendi.

    KRİTİK ÖNEM TAŞIYOR

    Türkiye'nin üyesi olduğu Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi'nin genel kuruluna önümüzdeki hafta Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu da katılacak. Konsey'in Türkiye ile dayanışma göstereceği oturum öncesinde ise pazartesi günü Muiznieks, Siyasi İşler Komisyonu'na bilgi verecek. Türkiye'nin Konsey'de izleme sürecine yeniden alınıp alınmamasına dair ocak ayına kadar zaman verilirken bu memorandum artık Türkiye'nin Avrupa ilişkilerinde de kritik önem taşıyacak.

    İlgili konular:

    AK Partili Turan: ABD'de kasırga yaşansa OHAL ilan ediliyor
    Venedik Komisyonu, OHAL'in Avrupa hukukuna uygunluğunu inceleyecek
    Adalet Bakanı Bekir Bozdağ: OHAL'in uzatılması ihtiyaç olduğundan
    Yozgat'ta tüm içkili mekanlar OHAL kapsamında kapatıldı
    Etiketler:
    Avrupa Konseyi, Nils Muiznieks, Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye, Fransa
    Topluluk kurallarıTartışma
    Facebook hesabınızla yorum yapınSputnik hesabınızla yorum yapın