23:37 15 Ekim 2018
Canlı Yayın
    2018 Nobel Fizik Ödülü sahiplerini buldu

    2018 Nobel Fizik Ödülü'nün sahipleri belli oldu

    © REUTERS / Hanna Franzen/TT News Agency
    Bilim
    URL'yi kısaltın
    0 21

    Nobel Fizik Ödülü, 'lazer fiziği alanında yaptıkları çığır açan icatlarından' dolayı ABD'li Arthur Ashkin, Fransız Gerard Mourou ve Kanadalı Donna Strickland'e verildi.

    2018 Nobel Tıp Ödülü
    © REUTERS / TT Haber Ajansı/Fredrik Sandberg
    ABD, Fransa ve Kanada'dan 3 bilim insanı lazer fiziği alanındaki çalışmalarından dolayı bu yılın Nobel Fizik Ödülü'nü kazandı.

    İsveç Kraliyet Bilim Akademisi, 9 milyon İsveç Kronu (1.01 milyon dolar) olan para ödülünün yarısının ABD'li bilim insanı Arthur Ashkin'e verilmesine, diğer yarısının da  aynı zamanda ABD vatandaşı da olan Fransız Gerard Mourou ve Kanadalı Donna Strickland arasında paylaştırılmasına karar verdi.

    ​Ashkin 1970 ve 1980'lerde 'optik cımbızı' icat ederek partiküller, virüsler, atomlar ve diğer canlı hücrelerinin lazer ışınları ile onlara zarar vermeden tutulmasını sağlamıştı. 

    Mourou ve Strickland ise birbirlerinden ayrı olarak şu ana kadarki en güçlü ve kısa lazer darbesini (laser pulse) geliştirmişti. Bu keşif örneğin her yıl milyonlarca kez yapılan göz ameliyatlarında kullanılan yüksek yoğunluklu lazerler için bir standart olmuştu.

    Akademi'den yapılan açıklamada  da "Bu yıl ödüllendirilen keşifler lazer fiziğinde devrim yarattı. Gelişmiş hassas cihazlar araştırma konusunda keşfedilmemiş alanlar ve çok sayıda endüstriyel ve tıbbi uygulama yarattı" ifadelerine yer verildi.

    NOBEL FİZİK ÖDÜLÜ'NÜ KAZANAN 3. KADIN

    2017 Nobel Fizik Ödülü'nün sahipleri belli oldu
    © AFP 2018 / Jonathan NACKSTRAND
    Waterloo Üniversitesi'nden Donna Strickland ayrıca Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan 3. bilim kadını unvanını elde etti.

    Strickland 2015'ten bu yana herhangi bir Nobel Ödülü'ne aday gösterilen ilk kadın olurken, Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan 3. bilim kadını oldu.

    Ödülün açıklanmasının ardından telefonla bağlanan Strickland kazandığını duyunca ilk olarak 'bunun delice' olduğunu düşündüğünü söyledi.

    "Gerçek mi diye her zaman merak ediyorsunuz" diyen Strickland " Açıkçası kadın fizikçileri kutlamamız gerek çünkü biz oradayız. Bu kadınlardan biri olmaktan onur duydum" dedi.

    ​Bu ödülü ilk kez 1903'te ünlü Polonya asıllı Fransız kimyager Marie Curie kocasıyla birlikte ortaklaşa kazanmıştı.

    Daha sonra radyumu keşfeden Curie, 1911'de de tek başına Nobel Kimya Ödülü'nün kazananı olmuştu. 1963'te de Nobel Fizik Ödülü Maria Goeppert Mayer adlı bilim kadınına verilmişti. 

    EN YAŞLI NOBEL ÖDÜLÜ SAHİBİ ASHKİN'DEN AKADEMİYE 'MEŞGULÜM' YANITI

    Ashkin, akademi sekreterinin ödül kazandığını bildirmek üzere açtığı telefona, "Şu anda bir makale ile uğraşıyorum, ödülle ilgili yorum yapamayacağım" yanıtını verdi.

    Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan 96 yaşındaki Ashkin, ödülü kazanan en yaşaı bilim insanı oldu. Ashkin'den önce en yaşlı bilim adamı, 2002'de 88 yaşındayken ödüle layık görülen Raymond Davis Jr. olmuştu.

    Geçen yılın Nobel Fizik Ödülü'ne yer çekimi dalgaları konusundaki çalışmaları ve keşifleri sebebiyle Massachusetts Institute of Technology'den (MIT) Alman asıllı Rainer Weiss, California Institute of Technology'den Barry Barish ve Kip Thorne adlı ABD'li bilim insanları layık görülmüştü.

    Dün Nobel Tıp Ödülü kanser alanındaki çalışmalarıyla tıp dünyasına yaptıkları katkılardan ötürü ABD'li James P. Allison ile Japon Tasuku Honjo arasında paylaştırıldı.

    Yarın Nobel Kimya Ödülü, cuma günü ise Nobel Barış Ödülü sahiplerini bulacak. Bu yıl Nobel Edebiyat Ödülü, ödülü veren İsveç Akademisi'ndeki tecavüz skandalı nedeniyle tarihinde ilk kez  ertelenmişti.

    İlgili konular:

    'Kendi kendine kolonoskopi çalışması' Ig Nobel Ödülü kazandı
    Nobel Ödüllü Aziz Sancar: Ben küsüm ülkeye
    Nobel Edebiyat Ödülü bu yıl verilemiyor
    Etiketler:
    Nobel Fizik Ödülü, İsveç Kraliyet Bilim Akademisi, Marie Curie, Donna Strickland, Gerard Mourou, Arthur Ashkin, İsveç, Kanada, Fransa, ABD
    Topluluk kurallarıTartışma
    Facebook hesabınızla yorum yapınSputnik hesabınızla yorum yapın