08:46 20 Eylül 2017
Ankara+ 33°C
İstanbul+ 23°C
Canlı Yayın
    İsrail - Türkiye

    'Hükümet dış politikada kabadayılığın işe yaramadığını gördü'

    © REUTERS/ Baz Ratner
    Politika
    URL'yi kısaltın
    Hüseyin Hayatsever
    0 29901

    Emekli Büyükelçi Osman Korutürk, dış politikada yaşadığı yalnızlaşmanın, Türkiye'yi İsrail'le ilişkilerin normalleştirilmesine ittiğini belirtti.

    Başbakan Binali Yıldırım ve İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu'nun bugün açıkladıkları Türkiye-İsrail normalleşmesi mutabakatını Sputnik'e değerlendiren Korutürk, "İki sene önce bizim hükümetin eli mahkûm değildi bu anlaşmayı yapmaya, onun için eli yüksekten tutuyorlardı. Şimdi sıkıştıkça öyle bir yalnızlığa itildiler ki, ‘Rusya'yla da keşke böyle bir şey yapabilsek' diye bakıyorlardır. Herkese kabadayılık yapmak diye bir dış politika yok. Bundan iki, üç sene önce ‘herkese kabadayılık yaparak bu işi yürütebilirim' zannı içindeydiler. Şimdi artık onun öyle olmadığını görünce bunun baskısıyla bunu yapmış oldu ama sonucu da Türkiye'nin hayrına olur diye düşünüyorum" diye konuştu.

    ‘BUNU YAPMIŞ OLMALARI KABUL EDİLEBİLİR BİR ŞEY'

    Türkiye ve İsrail arasında uzun süredir sürdürülen normalleşme görüşmelerinde sona varıldı ve iki ülke, ilişkilerin normalleştirilmesi üzerinde mutabakata vardı. Eski CHP Genel Başkan Yardımcısı ve emekli büyükelçi Korutürk, İsrail'le varılan mutabakatın ‘olumlu' olduğunu ifade ederken, "İsrail-Türkiye ilişkileri hem Türkiye, hem İsrail hem de bölge açısından çok önemli. Bu gibi ilişkilerin uluslararası alanda hep sürdürülmesi, karşılıklı temasların muhafaza edilmesi ve görüşmelerin devam ettirilmesi istenen şeylerdir. Gelinmiş olan nokta hem İsrail açısından hem de Türkiye açısından zararlı olan bir noktaydı. Bunu yapmış olmaları kabul edilebilir bir şey" dedi.

    ‘ÇOK SINIRLI BİR ÖZÜR AMA BUNU ÖZÜR OLARAK KABUL ETTİLER'

    Türkiye'nin normalleşme için özür, tazminat ve Gazze ablukasının kaldırılması şeklinde üç şartı olduğunu anımsatan Korutürk, "Netanyahu o özrü usulen, sözle diledi. Özür dilemedi de ‘Orada bizim tarafımızdan aşırı güç kullanımı tespit edilmiştir. Aşırı güç kullanımı eğer oradaki ölümlere sebep olduysa bundan üzüntü duyuyoruz' dedi. Çok sınırlı bir özür ama bunu özür olarak kabul ettiler. Tazminat konusunda bir sıkıntı olacağını ben de beklemiyordum açıkçası. Tazminatı da halletmiş oldukları anlaşılıyor" dedi.

    ‘GAZZE KONUSUNDA VARILAN MUTABAKAT YENİ BİR ŞEY GETİRMİYOR'

    Gazze konusunda varılan mutabakatın aslında yeni bir şey getirmediğini belirten Korutürk, "Gazze'de zaten bu şekilde devam ettiği takdirde bu yardımın yapılmasına bir engel yoktu. Çünkü İsrail ‘Bizim aracılığımızla yaptığınız takdirde bunu yapabilirsiniz' diyordu. Onu da bir anlaşma olarak gösteriyorlar. Ben ona da karşı değilim, diplomaside böyle bir şey yapılabilir. Var olan şeyi yeni bir şeymiş gibi ballayıp şekerleyip ortaya koyabilirsiniz sonuç eğer olumlu olacaksa. Ki olumlu oluyor bunun sonucu. Dolayısıyla burada sıkıntılı bir durum yok, iyi bir durum var diye düşünüyorum" dedi.

    ‘YARDIMLAR AŞDOD LİMANI ÜZERİNDEN YAPILABİLİYORDU'

    Gazze'ye İsrail'in Aşdod limanı üzerinden yardım ulaştırılması konusunda varılan mutabakatla ilgili ise Korutürk, "Ben bunu eskiden beri söylüyorum. Eğer baştan itibaren böyle yapılsaydı da Mavi Marmara oraya götürülmeseydi, oradaki 9 insanımızın ölümüne sebep olunmayacaktı. Aşdod Limanı'ndan yaptığınız zaman zaten yapılabiliyordu. Onun için bu yeni bir şey değil ama yeni gibi gösteriyorlar. Göstersinler, zararı yok. Sonuç alınacaksa zararı yok, diplomaside böyle şeyler yapılıyor. Yanlış olan, başlangıçta kırmızı çizgim şudur diye medya vasıtasıyla ortaya çıkartıp kendini geriye dönemeyecek bir duruma sokmuş olmaktır. Burada da öyle bir şey olmamış" dedi.
    Türk Kızılay'ının Aşdod limanında bürosu bulunduğunu kaydeden Korutürk, "Yardımlar onun üzerinden yapılıyordu bildiğim kadarıyla. Sonradan belki kapatmışlardır, bilemiyorum ama bunların hiçbiri yeni bir şey değil. Yeni bir anlaşma yok, yeni hiçbir şey getirmiyor aslında" dedi.

    İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu
    © REUTERS/ Tony Gentile
    ‘TÜRKİYE İSRAİL'LE ARASINI DÜZELTİRSE ETKİLİ OLMA İHTİMALİ ARTACAK'

    Türkiye'nin çıkarları düşünüldüğünde İsrail'le ilişkilerin normalleşmesinin olumlu olduğunu vurgulayan Korutürk, şöyle konuştu:

    "Bu tabii yeni bir şey değil, bilinen bir şey, eskiden beri olan bir şeyi böyle gösteriyorlar. Ama neticede İsrail'le Türkiye'nin arası düzelirse birçok alanda Türkiye'nin etkili olma ihtimali artacaktır. Mesela Filistin konusunda Türkiye, İsrail üzerinde şimdiye kadar hep baskı yapardı. ‘Siz Filistin'e bunu yaparsanız biz sizinle ilişkimizi daha fazla sürdüremeyiz' söylemi İsrail'i etkilerdi, İsrail, Filistin'e çok daha yumuşak davranırdı. Bunu kestiğiniz zaman o imkânı kaldırıyorsunuz. Biz bölgenin başoyuncularından biriydik 2009'a kadar. Orada başoyuncu olmamızdaki unsurlardan biri de biz İsrail'le temas edebilen bir oyuncuyduk. Mesela İran da başoyunculardan biri ama İran'ın İsrail'le açık teması yok. Bütün bunlar bizim çıkarımıza şeyler, İsrail'in de çıkarına şeyler. Uluslararası alanda Ermeni konusu çıktığı zaman İsrail lobileri bize destek veriyordu. Onun için bunu böyle yapması bir şeyi saptırıyor, onu şekerleyip ballayıp söylüyor. Ama neticesine baktığınız zaman çıkarımıza oluyor diye düşünüyorum."

    ‘RUSYA'YLA DA KEŞKE BÖYLE BİR ŞEY YAPABİLSEK' DİYE DÜŞÜNÜYORLARDIR'

    Türkiye ile İsrail arasındaki normalleşme görüşmelerini uzun zamandır sürdürülüyor. İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu'nun o dönem Başbakan olan Recep Tayyip Erdoğan'ı telefonla arayarak özür dilemesinin ardından Türkiye-İsrail ilişkilerinin normale döneceği yorumları yapılmış, ancak anlaşma sağlanamamıştı. Türkiye-İsrail normalleşmesinin zamanlaması konusunda da konuşan Korutürk, "İki sene önce bizim hükümetin eli mahkûm değildi bu anlaşmayı yapmaya, onun için eli yüksekten tutuyorlardı. Şimdi sıkıştıkça öyle bir yalnızlığa itildiler ki ‘Rusya'yla da keşke böyle bir şey yapabilsek' diye bakıyorlardır. Herkese kabadayılık yapmak diye bir dış politika yok. Bundan iki, üç sene önce ‘herkese kabadayılık yaparak bu işi yürütebilirim' zannı içindeydiler. Şimdi artık onun öyle olmadığını görünce bunun baskısıyla bunu yapmış oldu ama sonucu da Türkiye'nin hayrına olur diye düşünüyorum" dedi.

    ‘AKP'NİN GETİRDİĞİ DIŞ POLİTİKAYI AŞMAK KOLAY DEĞİL'

    İsrail ile normalleşmenin, Türk dış politikasındaki sıkışmışlığı aşmanın bir başlangıcı olabileceği yorumlarını da değerlendiren Korutürk, "Aşmanın dersek çok fazla söylemiş oluruz. AKP'nin getirmiş olduğu dış politikayı aşmak öyle kolay değil. Ama bir-iki alanda belki çare bulmuş olacaklar. Yoksa o dış politika sadece bir alanda değil ki… Şu İngiltere'nin AB'den çıkışında söylenen sözlere bakın. Saddam hayatta olsaydı bunları Saddam da söylerdi, tamamen dışarıdan bakıyorlar, biz sanki içinde değilmişiz, bize hiç etkisi olmayacakmış gibi. Böyle bir dış politika olabilir mi…" diye konuştu.

    İlgili konular:

    İsrail'le normalleşmeyi ticarette 'kazan-kazan' izleyecek
    İsrail Cumhurbaşkanı'ndan tepkilere yanıt: Türkiye ile anlaşma çıkarlarımıza uygun
    Savaşır’dan Türk-İsrail ilişkileri yorumu: Darısı Rus-Türk ilişkilerinin başına
    Yıldırım, Türkiye-İsrail mutabakatının detaylarını açıkladı
    İsrail gazetesi: Türkiye Gazze’ye ablukanın kaldırılması şartından vazgeçti
    Erdoğan'dan Abbas'a İsrail telefonu
    Türkiye-İsrail ilişkilerinde yeni dönem
    'Türkiye ve İsrail anlaşmaya vardı'
    Etiketler:
    Binali Yıldırım, Benyamin Netanyahu, Recep Tayyip Erdoğan, Aşdod, Gazze, İsrail, Türkiye, Rusya
    Topluluk kurallarıTartışma
    Facebook hesabınızla yorum yapınSputnik hesabınızla yorum yapın