Sayın sitemizin okuyucuları! Rusya’nın Sesi (RS FM) isminin değiştiğini ve yeni web sayfasına kavuştuğunu sizlere memnuniyetle bildiriyoruz. İsmimiz artık Sputnik Haber Ajansı ve Radyosu’dur. Tüm güncellemeleri, son haberleri ve yorumları http://tr.sputniknews.com sitesinden takip edebilirsiniz. Yer imlerinizi güncelleyin ve bizimle kalmaya devam edin!
7 Temmuz 2013, 07:59

İvan Kupala – Иван Купала

İvan Kupala – Иван Купала

Bugünkü dersimizde Slavların yaz bayramı olan ve 7 Temmuz’da Rusya, Beyaz Rusya, Ukrayna ve Balkan Slav ülkelerinde kutlanan İvan Kupala bayramına değineceğiz. Мурат: Све́та, расскажи́, пожа́луйста, кто тако́й Иван Купа́ла?

Bugünkü dersimizde Slavların yaz bayramı olan ve 7 Temmuz’da Rusya, Beyaz Rusya, Ukrayna ve Balkan Slav ülkelerinde kutlanan İvan Kupala bayramına değineceğiz.

Мурат: Све́та, расскажи́, пожа́луйста, кто тако́й Иван Купа́ла? – Sveta, İvan Kupala kim olduğunu anlatır mısın bana, lütfen?

Света: Иван Купа́ла – оди́н из гла́вных пра́здников славя́н. Он ещё называ́ется Ива́нов день или Ива́нова ночь. Ра́ньше его́ пра́здновали в день ле́тнего солнцестоя́ния, 22 ию́ня, тепе́рь отмеча́ют 7 ию́ля, точне́е, в ночь на 7 ию́ля. – İvan Kupala, aslında Slavların en önemli bayramlarından biridir. Onun diğer isimleri İvan günü veya İvan gecesidir. Eskiden bu bayram yaz gün dururmu gününde, 22 Haziran’da kutlanırdı, şimdi de 7 Temmuz’da, daha doğrusu, 7’ye bağlanan gecede kulanır.

Мурат: Почему́ так произошло́? – Neden öyle oldu?

Света: Э́то язы́ческий пра́здник Со́лнца, зре́лости ле́та. Ру́сская Правосла́вная Це́рковь, к приме́ру, не признаёт э́тот пра́здник. Одна́ко он продолжа́л жить в наро́де и по́сле приня́тия христиа́нства, и вско́ре э́тот пра́здник на́чали свя́зывать с рождество́м Иоа́нна Крести́теля. А э́та да́та по но́вому сти́лю прихо́дится на 7 ию́ля. – Bu, Güneş ve yazın olgunluğuna dair bir putperest bayramıdır. Örneğin, Rus Ortodoks Kilisesi, bu bayramı kabul etmiyor. Fakat, bu bayram, Slavlar Ortodoks olduktan sonra da halk arasında yaygındı, ve daha sonra bu bayramı Vaftiz Yahya’nın doğum günü ile bağlamışlardır. Bu tarih ise Rusların yeni takvimine göre 7 Temmuz’a denk gelir.

Мурат: И э́тот пра́здник справля́ют до сих по́р? – Bu bayram şimdiye kadar kutlanır mı?

Света: Да, он всё ещё живёт в наро́дной па́мяти, но среди́ восто́чных славя́н пра́здник сохрани́лся в основно́м у белору́сов. – Evet, halk arasında hala yaygın, ama Doğu Slavları arasında daha çok Beyaz Rusyalılarda kutlanmaya devam ediyor.

ле́тнее солнцестоя́ние – yaz gün dururmu

почему́ так произошло́? – Neden öyle oldu?

язы́ческий пра́здник – putperest bayramı

Ру́сская Правосла́вная Це́рковь (РПЦ) – Rus Ortodoks Kilisesi

до сих по́р – şimdiye kadar

всё ещё – hala

к приме́ру – örneğin

не признава́ть (пра́здник) – (bayramı) kabul etmemek

Иоа́нн Крести́тель – Vaftiz Yahya

 

* * *

Мурат: И как его́ пра́здновали? – Bayram nasıl kutlanırdı?

Света: Вообще́ на Ива́нов день, и́ли в ночь на Ива́на Купа́лу все пра́зднования бы́ли свя́заны с водо́й, огнём и тра́вами, и бо́льшая часть обря́дов соверша́лась но́чью. – Genellikle İvan gününde, ya da İvan Kupala’dan önceki gece yapılan bütün ibadetler, su, ateş ve otlarla ilgiliydi; ibadetlerin çoğu gece yapılır.

Мурат: О́чень интере́сно. Что э́то за обря́ды? – Çok ilginç. Bu ibadetler ne?

Света: К пра́зднику все обяза́тельно купа́лись до захо́да со́лнца: на Се́вере ру́сские ча́ще в ба́нях, а ру́сские на ю́ге и украи́нцы в ре́ках и озёрах. – Bayram gününde güneş batmadan herkes yıkanırdı: kuzeyde yaşayan Ruslar hamamlarda, güneyde yaşayan Ruslar ve Ukraynalılar ise nehir ve göllerin sularına girerdi.

Мурат: Э́то что́-то символизи́рует? – Bu bir şeyi sembolize ediyor mu ki?

Света: И вода́, и тра́вы в Ива́нов день как бы наделя́лись маги́ческой си́лой. Счита́ется, что э́та си́ла наполня́ла челове́ка жи́зненной эне́ргией и здоро́вьем. – Hem su, hem de otlar İvan gününde bir nevi büyülü güce sahip oluyordu. Bu gücün de insana yaşam enerjisi ve sağlık ile doldurduğu kabul edilirdi.

Мурат: Как проходи́ли обря́ды? – İbadetler ne şekilde yapılırdı?

Света: Бли́же к зака́ту разжига́ли костры́, собира́ли тра́вы и цветы́, плели́ венки́, надева́ли их на го́лову, води́ли хорово́ды, пе́ли пе́сни, пры́гали че́рез костёр. – Güneşin batışına yakın bir zamanda ateşler yakılır, otlar ve çiçekler toplanır, çiçekten çelenk yapılır, çelenkler başlarına takılır, ateş çevresinde halka şeklinde dans edilir, şarkı söylenir, ateş üzerinden atlanırdı.

Мурат: Заче́м? – Niye?

Света: Э́тот ритуа́л – своего́ ро́да соревнова́ние. Кто уда́чнее и вы́ше пры́гнет че́рез костёр, тот бу́дет счастли́вее. – Bu ibadet, bir nevi yarıştır. Ateş üzerinden kim daha başarılı ve daha yüksek atlarsa o daha mutlu olacak.

Мурат: Зна́ешь, Свет, э́то о́чень похо́же на наш пра́здник Ноуру́з. То́лько он свя́зан с прихо́дом весны́. – Biliyor musun, Sveta, bu bizim Nevruz’a çok benzer. Fakat bizim bayramımız ilkbaharın gelişine aittir.

Света: У нас с прихо́дом весны́ свя́зан пра́здник Ма́сленицы. А вообще́ тако́й ритуа́л есть у мно́гих наро́дов. Ду́маю, э́то потому́, что и вода́, и ого́нь облада́ют очища́ющей си́лой. – Bizim de ilkbaharın gelişine dair Maslenitsa bayramımız var. Aslında birçok halkların bunun gibi ibadeti vardır. Çünkü, sanırım, hem su, hem de ateş temizleyici güce sahiptir.

Мурат: Да, ты права́. – Evet, haklısın.

вообще́ – genellikle

бо́льшая часть (обря́дов) – (ibadetler)in çoğu

ба́ня – hamam

эне́ргия и здоро́вье – enerji ve sağlık

разжига́ть костёр – ateş yakmak

плести́ венки́ – (çiçekten) çelenk yapmak

води́ть хорово́д – halka şeklinde dansetmek

пры́гать че́рез костёр – ateş üzerinden atlamak

своего́ ро́да – bir nevi

ты прав(а́) – haklısın

 

* * *

Света: Ещё оди́н интере́сный факт. В Украи́не и в Белору́ссии де́вушки и па́рни, взя́вшись за́ руки, пры́гали попа́рно че́рез ого́нь. И е́сли во вре́мя прыжка́ их ру́ки остава́лись вме́сте, то э́то была́ приме́та их бу́дущего бра́ка. – Başka enteresan şey de var. Ukrayna ve Beyaz Rusya’da kızlar ve erkekler, el ele tutuşup çiftler şeklinde ateş üzerinden atlardı. Atlama sırasında el bırakmasalar bu, olası evliliklerinin bir göstergesiydi.

Мурат: Отку́да ты всё э́то зна́ешь? – Bütün bunları nereden biliyosun?

Света: Я ведь о́чень люблю́ по́вести «Вечера́ на ху́торе близ Дика́ньки» Го́голя. Там он как раз опи́сывает все э́ти обря́ды. – Ben Gogol’un ‘Dikanka Yakınlarında bir Köyde Akşamlar’ hikayelerini çok severim. Orada, yazar bütün bu ibadetlere kaleme alıyor.

Мурат: Обяза́тельно прочита́ю. Све́та, спаси́бо за расска́з. – Mutlaka okuyacağım. Sveta, anlattıkların için teşekkür ederim.

интере́сный факт – enteresan bir şey (olgu)

обяза́тельно – mutlaka

спаси́бо за …(расска́з) – (...anlattıkların) için teşekkür ederim

 

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

  •  
    Ve paylaş